Hôm nay thị trường có các tin như sau.
Thứ nhất là câu chuyện thuế quan Trump sau phán quyết của Tòa Án Tối Cao. Reuters cho biết CBP sẽ ngừng thu các mức thuế theo IEEPA từ ngày 02 24 sau khi SCOTUS bác bỏ các mức thuế này ba ngày trước đó. Tuy nhiên, các loại thuế mới mà Trump công bố không bị ảnh hưởng.
Thứ hai là câu chuyện Mỹ Iran. Hai bên sẽ tiếp tục vòng đàm phán thứ ba trong tháng tại Geneva vào thứ năm tuần này. Đây được xem là nỗ lực cuối cùng trước nguy cơ xung đột quân sự.
Thứ ba là thông điệp lãi suất từ FED. Ông Waller nói khả năng cắt lãi suất trong cuộc họp tháng 3 là 50 50 và ông sẵn sàng giữ nguyên lãi suất nếu báo cáo việc làm tháng 2 tích cực như tháng 1.
Thứ tư là câu chuyện an ninh tại Mexico. Mỹ và Mexico phối hợp tiêu diệt thủ lĩnh băng đảng CJNG là El Mencho.
Thứ năm là diễn biến trên thị trường. Nhóm công nghệ và nhóm ngân hàng kéo chỉ số đi xuống trong phiên hôm nay.
Như vậy, bức tranh hôm nay có ba lớp chồng lên nhau. Lớp thứ nhất là bất định về thuế quan và chính sách thương mại của Mỹ. Lớp thứ hai là rủi ro địa chính trị xoay quanh Iran và Trung Đông. Lớp thứ ba là bất định về đường đi lãi suất của FED. Khi ba lớp này cùng xuất hiện, thị trường có xu hướng giảm mức chấp nhận rủi ro.
Bây giờ chúng ta hãy cùng phân tích tác động của các narrative đến các nhóm tài sản có liên quan.
Xem thêm: Bí mật đằng sau phán quyết SCOTUS
Thuế quan Trump sau phán quyết SCOTUS, trạng thái thiếu rõ ràng tăng lên
Trước hết cần nhìn lại mốc thời gian để người đọc không bị rối. Sau khi Tòa Án Tối Cao bác bỏ việc dùng IEEPA để áp thuế quan, Reuters cho biết CBP sẽ ngừng thu các mức thuế này từ ngày 02 24. Như vậy, các mức thuế theo IEEPA chính thức dừng thu trên thực tế. Tuy nhiên, các mức thuế mới mà Trump công bố không nằm trong diện bị ảnh hưởng bởi phán quyết này.
Trump nâng mức thuế toàn cầu lên 15 phần trăm từ 10 phần trăm theo Điều 122 của Trade Act 1974. Điều luật này cho phép Tổng Thống áp thuế trong thời hạn 150 ngày mà không cần Quốc Hội phê chuẩn. Đồng thời, các loại thuế theo Điều 232 liên quan an ninh quốc gia với thép và ô tô và các loại thuế theo Điều 301 liên quan thực hành thương mại không công bằng, chủ yếu với Trung Quốc, vẫn còn hiệu lực.
Nhìn chung, trạng thái thiếu rõ ràng không giảm đi mà còn tăng lên. Người tham gia thị trường không biết rõ thuế mới 15 phần trăm có áp lên các quốc gia đã có thỏa thuận thương mại với Mỹ hay không. Người tham gia thị trường cũng không biết rõ thuế mới sẽ thay thế thuế cũ hay sẽ cộng dồn lên các mức thuế đang tồn tại theo Điều 232 và Điều 301. Khi chính sách không có ranh giới rõ ràng, doanh nghiệp rất khó lập kế hoạch chi phí nhập khẩu cho vài tháng tới. Như vậy, tâm lý thận trọng tăng lên là phản ứng bình thường của thị trường.
Phản ứng từ các đối tác thương mại cho thấy mức độ thiếu rõ ràng đang gây tác động thực. EU tạm dừng tiến trình phê chuẩn thỏa thuận với Mỹ. Ấn Độ hoãn chuyến đi Mỹ để hoàn tất thỏa thuận tạm thời. Úc phản đối vì chịu mức thuế cao hơn trước đó. Như vậy, dòng đàm phán thương mại bị chậm lại không phải vì thiếu thiện chí, mà vì các bên không biết rõ khung thuế mới của Mỹ sẽ vận hành theo cơ chế nào. Khi khung vận hành không rõ ràng, không bên nào muốn ký vào một thỏa thuận mà ngày mai có thể bị thay đổi điều kiện.
Tác động lên thị trường tài chính xuất hiện theo nhiều lớp.
Ở lớp cổ phiếu, các doanh nghiệp phụ thuộc đầu vào nhập khẩu chịu áp lực định giá vì chi phí tương lai không xác định rõ. Nhà đầu tư có xu hướng giảm tỷ trọng các cổ phiếu chịu rủi ro thuế quan trong bối cảnh bất định chính sách tăng lên.
Các doanh nghiệp phụ thuộc đầu vào nhập khẩu đối mặt rủi ro chi phí tăng nhưng không biết mức tăng cụ thể là bao nhiêu và áp trong bao lâu. Như vậy, định giá lợi nhuận tương lai trở nên khó khăn hơn. Nhà đầu tư có xu hướng giảm tỷ trọng các cổ phiếu bán lẻ, công nghệ phần cứng và sản xuất tiêu dùng vì những nhóm này nhạy cảm với chi phí nhập khẩu.
Ngược lại, một phần dòng tiền có thể dịch chuyển sang nhóm cổ phiếu quốc phòng và hạ tầng vì chi tiêu công liên quan an ninh không bị ảnh hưởng bởi thuế nhập khẩu theo cách trực tiếp. Điều này làm thị trường phân hóa mạnh hơn giữa các nhóm ngành.
| Tài sản | Giá trị chốt 23/02/2026 | Biến động tuần qua | Trạng thái dòng tiền |
| Vàng (XAU/USD) | $5,210.00/oz | +2.15% | Cực tăng (Safe-haven Surge) |
| Lợi suất US10Y | 4.04% | -0.05% (Giá TP tăng) | Ổn định (Flight to Quality) |
| Chỉ số DXY | 106.40 | -0.10% | Điều chỉnh nhẹ |
| S&P 500 | 5,850.00 | -0.85% | Rút vốn (Risk-off) |
Ở lớp trái phiếu, khả năng hoàn thuế quy mô lớn theo hệ quả pháp lý của phán quyết SCOTUS có thể tạo áp lực dòng tiền ngắn hạn cho Kho bạc Mỹ. Khi Kho bạc phải xử lý dòng tiền hoàn thuế trong khi vẫn duy trì chi tiêu, nhu cầu phát hành công cụ nợ ngắn hạn có thể tăng. Điều này có thể làm lợi suất ngắn hạn dao động tăng trong một số phiên.
Với vàng
Bất định chính sách thương mại và rủi ro địa chính trị đều làm nhu cầu phòng vệ tăng. Như vậy, vàng có nền tảng hỗ trợ về mặt tâm lý. Tuy nhiên, nếu USD tăng do dòng tiền phòng vệ, mức tăng của vàng có thể bị giới hạn trong ngắn hạn. Nhìn chung, vàng hưởng lợi từ bối cảnh bất định, nhưng mức tăng không diễn ra theo đường thẳng.
Ở lớp tiền tệ, USD có thể dao động hai chiều. Một mặt, bất định thương mại thường kéo USD lên theo dòng tiền phòng vệ. Mặt khác, việc thuế theo IEEPA bị dừng thu có thể làm giảm bớt áp lực lên dòng thương mại toàn cầu, từ đó hạn chế đà tăng của USD. Hai lực này tồn tại song song làm cho tỷ giá khó có xu hướng rõ ràng trong ngắn hạn.
Với hàng hóa năng lượng
Thuế quan thiếu rõ ràng làm triển vọng tăng trưởng toàn cầu trở nên khó đoán. Khi tăng trưởng khó đoán, nhu cầu năng lượng trong tương lai bị điều chỉnh kỳ vọng. Tuy nhiên, rủi ro địa chính trị tại Trung Đông lại đẩy phí rủi ro năng lượng lên. Như vậy, giá dầu chịu hai lực ngược chiều. Một lực kéo lên từ rủi ro khu vực. Một lực kéo xuống từ bất định tăng trưởng do chính sách thương mại. Điều này làm giá dầu dao động mạnh theo từng dòng tin.
Tại sao chính quyền Trump lại muốn giữ thị trường trong trạng thái thiếu rõ ràng như vậy?
Thứ nhất: Chính quyền cố ý giữ trạng thái thiếu rõ ràng về thuế trong một khoảng thời gian để tạo sức ép đàm phán tối đa lên đối tác. Khi không nói rõ thuế mới có thay thế hay cộng dồn với thuế cũ, đối tác thương mại bị đặt vào trạng thái khó lập kế hoạch. Trạng thái khó lập kế hoạch buộc đối tác phải ngồi lại bàn đàm phán nhanh hơn. Trong kịch bản này, thiếu rõ ràng không phải là lỗi chính sách. Thiếu rõ ràng là công cụ gây sức ép.
Thứ hai: Chính quyền chấp nhận để thị trường biến động trong ngắn hạn để tạo nền tảng cho một nhịp phân bổ lại dòng tiền. Khi cổ phiếu chịu áp lực vì bất định thương mại, dòng tiền có thể dịch chuyển sang trái phiếu và USD. Điều này làm điều kiện tài chính thắt chặt nhẹ mà không cần FED phải hành động. Trong kịch bản này, bất định chính sách vô tình trở thành công cụ điều tiết điều kiện tài chính.
Thứ ba: Phán quyết SCOTUS được dùng làm “vỏ pháp lý” để chuyển từ công cụ thuế sang công cụ an ninh. Khi công cụ thuế bị chặn, chính quyền đẩy mạnh mặt trận an ninh và quốc phòng. Dòng tiền ngân sách chảy sang quốc phòng tạo ra chu kỳ hợp đồng mới cho các doanh nghiệp trong nước. Trong kịch bản này, dòng tiền không mất đi. Dòng tiền đổi kênh. Điều này tạo ra một chu kỳ lợi ích mới cho một nhóm ngành nhất định trong nền kinh tế Mỹ.
Thứ tư: Chính quyền kéo dài trạng thái thiếu rõ ràng về thuế trong khung 150 ngày của Điều 122 để quan sát phản ứng của từng đối tác. Đối tác nào nhượng bộ nhanh được ưu tiên miễn trừ sớm. Đối tác nào chần chừ bị giữ thuế lâu hơn. Trong kịch bản này, chính sách thuế vận hành như một cơ chế thử phản ứng và phân loại đối tác theo mức độ nhượng bộ.
Nhiều người có thể phản biện rằng việc nâng thuế lên 15 phần trăm theo Điều 122 cho thấy Trump vẫn cứng rắn, nên thị trường đáng lẽ phải phản ứng theo hướng lo lắng hơn về lạm phát nhập khẩu. Thực ra, thị trường không chỉ nhìn mức thuế. Thị trường nhìn cách chính sách vận hành.
Khi chính sách thiếu rõ ràng về phạm vi áp dụng và cơ chế thay thế hay cộng dồn, rủi ro lớn nhất không nằm ở mức thuế cụ thể. Rủi ro nằm ở việc doanh nghiệp không thể dự đoán chi phí và không thể chốt hợp đồng dài hạn với đối tác. Như vậy, trạng thái thiếu rõ ràng trở thành một yếu tố rủi ro riêng biệt trong định giá thị trường.
